OZ: 'Huidig preventiebeleid ontoereikend'
België besteedt amper 2% van het zorgbudget aan preventie. Op een symposium pleitten de Onafhankelijke Ziekenfondsen voor een beter preventiebeleid.
Van de 2,3 miljoen leden van de Onafhankelijke Ziekenfondsen (Helan, Partenamut en Freie Krankenkasse) wordt 21,6% behandeld voor chronische aandoeningen zoals hartziekten, hypertensie, kanker, diabetes en luchtwegaandoeningen. De gemiddelde jaarlijkse gezondheidsuitgaven voor mensen met een chronische aandoening zijn zeven keer hoger dan voor mensen zonder.
Daarom pleiten de Onafhankelijke Ziekenfondsen ervoor om preventie hoog op de agenda te zetten. België besteedt vandaag amper 2% van het zorgbudget aan preventie, dat is ver onder de WGO-doelstelling van 5% en onder het Europese gemiddelde van 3%.
Te veel versnippering
Het huidige preventiesysteem is sterk versnipperd door de verdeling van gezondheidsbevoegdheden over de verschillende bestuursniveaus, zeggen de Onafhankelijke Ziekenfondsen. "Er is dringend nood aan meer samenwerking tussen betrokken sectoren, waarbij een 'health in all policies'-aanpak nodig is. Ook lokale besturen kunnen hun steentje bijdragen door bijvoorbeeld groene ruimtes te creëren en aandacht te hebben voor sport- en recreatie-infrastructuur ter bevordering van een gezonde levensstijl."
De gegevens van ziekenfondsen kunnen dan weer inzichten verschaffen in het gebruik van gezondheidszorg en medicatie, en hiaten in de toegankelijkheid van het zorgsysteem identificeren. Zo toonde een studie van de Onaf- hankelijke Ziekenfondsen een direct verband aan tussen lokale luchtvervuiling en het aantal doktersbezoeken.
Evidence-based aanpak
Er bestaan nog weinig wetenschappelijke studies over de effectiviteit van preventiebeleid. De Onafhankelijke Ziekenfondsen roepen daarom op om investeringen in preventie rigoureus te evalueren, waarbij kostenefficiëntie en gezondheidswinsten bestudeerd worden.
"Wetenschappelijke evaluaties van preventieve beleidsmaatregelen moeten prioriteit krijgen, met de nadruk op het feit dat besparingen en gezondheidsvoordelen vaak pas op lange termijn zichtbaar worden", luidt het.
Nederlands model
Op het symposium werd de 'Gecombineerde leefstijlinterventie' (GLI) voorgesteld, een Nederlands model dat mensen met overgewicht en obesitas helpt om een gezondere leefstijl aan te nemen, via begeleiding op het gebied van gezonde voeding, beweging en duurzame gedragsverandering.
In Nederland wordt het programma sinds 2019 vergoed vanuit het basispakket van de zorgverzekering. "Al meer dan 100.000 personen hebben deelgenomen aan een GLI", zegt Ruud Saerens, arts bij de Onafhankelijke Ziekenfondsen. "Uit de evaluatie blijken duurzame effecten op het vlak van gewichtsverlies en winst in levenskwaliteit. Metingen bij deelnemers tonen een gemiddeld gewichtsverlies van 5,1% na 24 maanden."